Ambachtsheer

'Het verhaal achter de ambachtsheer'

Vroeger is er in Nederland een verdeling tussen gebieden gemaakt.
Ambachtsheren waren een soort verlengstuk van de overheid die de rechten en plichten over het toebedeelde gebied mochten uitoefenen. De familie Van Kinschot heeft het Ambachtsheerschap van Nieuwland in handen. 'Heer van Nieuwland', Ambachtsheer Jhr. Maarten J. van Kinschot bekleedt inmiddels 10 jaar deze functie en is de 15e Ambachtsheer van Nieuwland.


Nog ieder jaar nemen de familie Van Kinschot de moeite om ons tijdens 3e Pinksterdag te bezoeken! 
Al vanaf het begin van de ringrijderij wordt door Ambachtsheren, notabelen en Burgemeesters hun prijzen en bekers uitgereikt. In Nieuwland zijn wij erg trots op Fam. Van Kinschot die deze traditie in ere houdt en ieder jaar op 3e Pinksterdag een bezoek aan Nieuwland brengt!

 

Een prachtig verhaal van de Ambachtsheer zelf; 

 Al in 1824 werden in Nieuwland de eerste ringen gestoken, dat is een hele lange tijd geleden. In Zeeland gebeurde dit al eerder door de Confrérie van St. Joris op 23 april 1776 in Middelburg zo blijkt uit de geschiedenis. Zeer waarschijnlijk vond het ringsteken haar oorsprong nog veel eerder, namelijk in de Middeleeuwen, toen ridders te paard met elkaar streden op toernooien. Als ereprijs hing een aanzienlijke juffer haar ring aan een lint boven de baan. Ridders te paard moesten dan proberen deze ring te steken. Of de ridders naast de ring ook nog juffer in bezit kregen meldt de historie helaas niet.

Vaak wordt mij door Nieuwlanders de vraag gesteld; wat houdt dat nu eigenlijk in: ,,Ambachtheer van Nieuw- en st. Joosland"? Hierbij een korte uitleg. Mijn Vader, Gaspard van Kinschot, was nog getuige van het 175 jarig bestaan van uw vereniging. Niet lang hierna werd hij ernstig ziek en overleed in het najaar van dit jubileumjaar. Het was zijn grootste wens dat de Heerlijkheid Nieuwland in de familie bleef en zo ontstond de situatie dat ik dat jaar de 15de Ambachtheer van Nieuwland werd. Totaal onvoorbereid heb ik deze taak aanvaard. Mijn lieve Moeder was de enige die mij wegwijs kon maken in deze materie, zo dacht ik toen althans. Later bleek dat veel Nieuwlanders informatie bezaten die mij goed van pas kwam, dit naast een veelal met de hand geschreven archief welke terug gaat in de tijd tot 1645, het jaar waarin de Heerlijkheid Nieuwland werd toegewezen aan Mr. Hendrik Thibault. De allereerste Ambachtsheer was daarmee een feit.


Een Ambachtheerlijkheid heeft niets met ambachtelijkheden te maken maar alles met grond of gebied. In de tijd van de Republiek der Nederlanden was het gebruikelijk dat ook niet adellijke burgers zich in het bezit konden stellen van Ambachtsheerlijkheden. Over het toegewezen gebied verkregen zij de lasten en lusten. Zo hadden zo over het gebied al het overheidsgezag met daaraan verbonden rechten. Zie het als een soort tussenpersoon van de overheid die recht en gezag in een gebied kon opleggen en daardoor controleren. Dikwijls werden zij daarbij geholpen door personen die zij zelf mocht benoemen, ook wel het Ambachtsgevolg genoemd. Andere verkregen rechten waren het innen van diverse belastingen en heffingen, tollen- , brug- en veergelden vielen daar bijvoorbeeld onder. De Ambachtsgevolgen konden het recht op pacht, jachtrecht, recht op visserij, zwaandrift, molendwang enz. verkrijgen.

Bij de benoeming tot Ambachtsheer behoorde ook vaak het recht op het voeren van een titel. In mijn geval is dat "Heer van Nieuwland" met het daarbij behorende wapenschild. De oorspronkelijke grootte van de Heerlijkheid was ongeveer 356 ha. Daar is inmiddels niet veel meer van over. Door verkaveling, onteigening en gedwongen verkopen is het nu gereduceerd tot enkele percelen en stukjes van de openbare weg. Er is in het verleden door de overheid veel weggekaapt, denk daarbij aan het aanleggen van wegen, dijken en kanalen. Het visrecht leeft nog wel, al zullen de nu toegestane vismethoden in de toekomst aan banden gelegd gaan worden.

Als Ambachtheer van Nieuw-en st.Joosland heb ik het gevoel deel uit te maken van Zeeland en zijn rijke cultuur. Graag wil ik van de gelegenheid gebruik maken om u allemaal te bedanken voor het feit dat u met uw kennis en hartelijkheid mij het vervullen van mijn taak zo plezierig maakt.

Ik hoop u hiermee enig inzicht te hebben verschaft in mijn functie van Ambachtsheer en de verbondenheid die in 185 jaar is ontstaan met het ringrijden in Nieuw- en st. Joosland.

Jhr. Maarten J. van Kinschot

 

 Jhr. M. J. van Kinschot (1999 tot heden)


Jhr. drs. G.L.F. van Kinschot (1971 - 1998)


links: Mw. A.H. van Kinschot-Stheeman


(Archieffoto Mw. A.H. van Kinschot-Stheeman omstreeks 1960)


Midden: Jhr. G.H.A. van Kinschot (1941-1971)